Φράγμα Ασπρόκρεμμος

Το φράγμα του Ασπρόκρεμμου είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος ταμιευτήρας της Κύπρου, φράζοντας τον ποταμό Ξερό (γνωστό και ως Ξεροπόταμο) ανατολικά της Πάφου. Ολοκληρώθηκε το 1982 ως χωμάτινο ανάχωμα ύψους 53 μέτρων, με συνολική χωρητικότητα περίπου 52 εκατ. m³ — μέγεθος που στο νησί ξεπερνά μόνο το Κούρης. Το φράγμα αποτελεί τον πυλώνα της υδροδότησης της επαρχίας Πάφου, αποθηκεύοντας τις χειμερινές απορροές για πόσιμο νερό και για τα αρδευτικά δίκτυα της γύρω παράκτιας πεδιάδας.

Πέρα από τον τεχνικό του ρόλο, ο ταμιευτήρας έχει γίνει τοπόσημο από μόνος του. Στις όχθες του βρίσκεται το εγκαταλελειμμένο χωριό Φοίνικας, ενώ τα ανοιχτά νερά και η γύρω θαμνώδης βλάστηση εξελίχθηκαν σε σημαντικό υγρότοπο για ενδημικά και μεταναστευτικά πουλιά, καθιστώντας τον Ασπρόκρεμμο έναν από τους πιο γνωστούς προορισμούς παρατήρησης πουλιών στη δυτική Κύπρο.

Επειδή οι βροχοπτώσεις στην περιοχή της Πάφου είναι φειδωλές και άστατες, η πλήρωση του φράγματος μέχρι τη στέψη είναι πραγματικά σπάνιο γεγονός. Μετά την υπερχείλιση του 2004, ο ταμιευτήρας έμεινε κάτω από τη στέψη για οκτώ χρόνια, και υπερχείλισε ξανά το 2012, το 2019 και το 2020 — ένας ρυθμός που αποτυπώνει τον χαρακτήρα «ξηρασία και κατακλυσμός» της κυπριακής υδρολογίας. Μακρές περίοδοι σταδιακής πτώσης, διακοπτόμενες από απότομες ανακάμψεις σε υγρούς χειμώνες, διατρέχουν όλη την ιστορία λειτουργίας του, γι' αυτό και ο Ασπρόκρεμμος θεωρείται συχνά βαρόμετρο για την υδατική ασφάλεια ολόκληρης της περιοχής της Πάφου.